🟥 KAT MALİKLERİNİN
ASANSÖR & YÜRÜYEN MERDİVEN SORUMLULUKLARI
(Kat Mülkiyeti Kanunu, Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği, A Tipi Muayene Mevzuatı)
Kat malikleri, apartman ve site içindeki asansör ve yürüyen merdivenlerin tamamından müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Bu sorumluluk, “Ben kullanmıyorum” veya “Ev kirada” gibi gerekçelerle ortadan kalkmaz.
🟧 1. Ortak Mülkiyet Sorumluluğu
Asansör ve yürüyen merdivenler, KVKK ve KMK’ya göre:
✔ “Ortak alan – ortak mülk” kapsamındadır.
Bu nedenle tüm giderler kat maliklerine eşit veya arsa payına göre bölüştürülür.
Kiracı kullanıyor olsa da mali sorumluluk malike aittir.
🟧 2. Bakım, Onarım ve Revizyon Giderlerini Karşılama Zorunluluğu
Kat malikleri şu mali sorumluluklardan kaçamaz:
- Asansör bakım bedelleri
- Yürüyen merdiven bakım bedelleri
- Parça değişimleri (kapı motoru, fren, halat, pano, kumanda, kabin vb.)
- Revizyon ve modernizasyon giderleri
- Acil durum alarm sistemi, stop butonları, sensörler
- Zorunlu yıllık muayene ücretleri
İster kullansın ister kullanmasın, malik bu giderlere katılmak zorundadır.
🟧 3. Güvenli Kullanım Sorumluluğu
Kat malikleri:
❗ Asansörü yanlış, amacı dışında veya zarar verici şekilde kullanamaz.
Örneğin:
- Çöp taşımak
- Nakliye yüklerini asansöre zorla sokmak
- Aşırı yük bindirmek
- Kapıları zorla açmak
- Çocukların düğmelerle oynamasına göz yummak
- Elektrik kesintisinde elle müdahale etmek
Bu davranışlardan doğan zarar direkt o kat malikine rücu edilir.
🟧 4. Yönetimin ve Yetkili Firmaların Çalışmasına Engellememek
Kat malikinin şu hakları yoktur:
- Mühendis veya bakım personelinin asansöre erişimini engellemek
- “Ben istemiyorum, benim kata bakım yapmayın” demek
- Muayene firması denetimini engellemek
- Ortak alana girilmesini engellemek
Engelleme durumunda oluşacak tüm sorumluluk → kat malikine yüklenir.
🟧 5. Aidat ve Asansör Fonu Ödemeleri
Asansörün her türlü gideri için yönetimin oluşturduğu fon ve pay:
✔ Kat malikleri tarafından eksiksiz ödenmelidir.
“Ben kullanmıyorum” deme hakkı yoktur (KMK Madde 20).
Ödemeyi geciktiren kat malikine:
- Gecikme faizi,
- Yönetim icra takibi
uygulanabilir.
🟧 6. Riskli Durumları Yönetimle Paylaşma Sorumluluğu
Malik, fark ettiği şu durumları gecikmeden yöneticiye bildirmelidir:
- Kapı kapanmaması
- Ani durmalar
- Sarsıntı
- Aşırı ses
- Aşağı/yukarı kaçırma
- Acil durum alarmının çalışmaması
- Yürüyen merdivende basamak eksikliği, tırabzan durması, kayma
Bildirmediği takdirde oluşan kazanın kısmi sorumluluğu malike yüklenebilir.
🟧 7. Yetkisiz Müdahale Etmeme Zorunluluğu
Kat maliklerinin yapması yasak olan müdahaleler:
- Asansör kapısını elle açmak
- Makine dairesine girmek
- Elektrik panosuna müdahale etmek
- Kuyu içine eşya atmak
- Kurtarma işlemini kendisinin yapması
Bu tür davranışlardan doğan kazaların hukuki tüm sorumluluğu → o kişiye aittir.
🟧 8. Deprem, yangın ve acil durumlarda doğru kullanım
Malikler bilmelidir ki:
- Deprem sırasında asansör kullanmak yasaktır
- Yangın anında asansör otomatik kilitlenir → zorla açmak tehlikelidir
- Tahliye için yürüyen merdiven ters yönde çalıştırılamaz
Bu kurallara uyulmaması → kendi güvenlik sorumluluğudur.
🟩 SONUÇ (Özet)
Kat malikleri, asansör ve yürüyen merdivenler konusunda:
✔ Ortak mülk sahibi
✔ Ortak mali sorumlu
✔ Güvenli kullanım sorumlusu
✔ Yönetim ve denetim süreçlerine uymakla yükümlü
✔ Bakım ve muayene masraflarına katılmak zorunda olan
kişilerdir.